Büyük Osmanlılığın Kızları ve Tasfiyeleri

İki kapak arasında sı- kışmaktan berî olan tarih, hakikatlerin en mü- him taşıyıcısı. Siyasal erk, devlet ideolojileri, cinsiyet taassubu, tahrif olmuş din öğretileri, sorgulanmazlıkları ve tabularıyla tarih denen yapıyı şekillendirmekte ne kadar mahir gö- rünseler de, hakikat bendlerini aşmakta tarih onlardan daha mahir. Yok sayılan varlar, tarihin asla kararmayan yaprakları arasında muhakkak hatırlanırlar. İşte bu minvalde, bugü- nün insanına rehberlik edecek özellikleriyle, tarihimizin birçok alanında var olan öncü kadınlarımıza hakları teslim edilmeli ve dimağlarda yer bulmalılar. Buradan hareketle özellik- İ le Tanzimat sonrası dönemde, bugünün kadınının temelleri diyebileceğimiz bir oluşum ve dönüşümün Osmanlı toplumunda ciddi bir ivme kazandı- ğını hatırlamakta fayda var. Bu dönüşümü sırf Batılılaşma gö- rüntüsünde savunan ve din uygulamalarını, eleştirilen mevcut hâlin müsebbibi gören anlayı- şın varlığını bugün dahi sürdürdüğünü de unutmamalı. Buna karşılık dönüşümün, kültürel ve dinî altyapının yeniden tanzimi ile mümkün ve etkili olacağı- nı savunan bir yaklaşımın taraftarı da az değil. Özellikle 1800’lü yılların son çeyreğinde bu fikri temellendirerek dile getiren ve sosyal hayatlarında uygulayan kadınlar gözle görülür şekilde artmışken, isimlerine bugü- ne ulaşacak kıymet verilmediği aşikâr. Her iki gruba dâhil isimlerin bu unutulmuşluğunu, kli- şeleşmeye yüz tutmuş bir temrinle yalnızca cinsiyet ayrımcı- lığına veya ideolojik sebeplere bağlamak yerine, resmî tarih denen dekonstrüksüyonu tekrar dekonstrükte etmek en yerinde tutum aslında. Fakat elbette klişe de olsa alandaki tespitleri tekrarlamak kasıtlı şekilde yürütülen bir tarih siyasetini ifşa için elzem!


… Devamını Dergiden Okuyunuz.